Kloktijd en innerlijke tijd

13 mrt

Kloktijd en innerlijke tijd

“Helaas, uw klokje is niet meer te repareren”, zei de horlogemaker. Ik baalde, want ik was gehecht aan het horloge en ik wilde ook niet meteen ingaan op de uitnodiging om de royale collectie trendy horloges eens te bekijken. “Ik neem even bedenktijd”, antwoordde ik. Terwijl ik de zaak verliet groette hij me met een verwachtingsvol ‘tot ziens’.


Thuis speurde ik wat websites af en bekeek verlekkerd de mogelijkheden van de AppleWatch. Was dit niet een mooie gelegenheid om zo’n smart watch aan te schaffen? Ik ben dol op dat soort hebbedingen. Maar ik aarzelde. Ik had immers altijd al mijn smart phone bij me en wat moest ik met zo’n extra aandachtvreter om mijn arm?


In de weken die ik horlogeloos doorbracht viel het me opeens op hoezeer ik was omringd door apparaten die de tijd aangeven: klokken, wekkers, displays van telefoon, laptop, iPad, tv, radio, oven, cv-ketel, dashboard in de auto … Het bleek niet mogelijk om aan kloktijd te ontsnappen en ik besefte dat mijn werkritme daar nog steeds door wordt bepaald, zelfs nu ik minder afspraken heb dan een tijd geleden.
 

Kloktijd en innerlijke tijd

Sinds filosofe en schrijfster Joke Hermsen publiceerde over ‘tijd’ staat dit thema uitgebreid in de belangstelling. “Tegenwoordig hebben we het allemaal zo druk”, schrijft ze. “Wie steeds van het een naar het ander rent en geen tijd neemt voor aandacht en concentratie, dreigt zichzelf te verliezen.” Ze nodigt ons uit tot een andere ervaring van tijd en maakt daarbij onderscheid tussen ‘kloktijd’ en ‘innerlijke tijd’. Kloktijd is de objectieve, meetbare tijd, zoals we die van ons horloge kennen.

 

Innerlijke tijd is onze ‘natuurlijke’ tijd. Dat zijn de momenten van concentratie, rust om te reflecteren en tot nieuwe inzichten te komen. Momenten die onmisbaar zijn voor persoonlijke en professionale ontwikkeling en innovatie van het werk.

 

Het verschil tussen kloktijd en innerlijke tijd vindt Hermsen al terug in de Griekse mythologie. Chronos is de god die staat voor de lineaire, meetbare tijd. De tijd die is vastgelegd in agenda’s en roosters, de tijd waarin we altijd tijd tekort komen. Bij de god Kairos gaat het om innerlijke tijdsbeleving. “De ware tijd die tot leven komt als de klokken zwijgen”.

 

Het probleem van tegenwoordig, schrijft Joke Hermsen, is dat er niet of nauwelijke voeling meer is met de innerlijke tijd. Alles moet snel en efficiënt. We leven in een 24-uurseconomie waarin tijd geld is. Zij pleit ervoor om de tijd te bevrijden uit het harnas van de kloktijd, zodat we ons weer meer kunnen verhouden tot onze innerlijke tijd en los kunnen komen uit het stramien waarin de kloktijd ons dwingt.
 

Goed balans

Wie in de zorg en het onderwijs werkt weet dat Kairos vaak ver is te zoeken. Het is lastig om in de hectiek van het werk momenten te creëren voor rust en reflectie. Maar we hoeven de ene tijdsbeleving niet in te ruilen voor de andere. Beide belevingen zijn waardevol. Het gaat om het vinden van een goede balans. Voor het schrijven van een tekst heb ik concentratie, rust en aandacht nodig. Maar ook een deadline, omdat er anders van schrijven niets terecht komt…

 

Deze column verscheen ook in Onderwijs & Gezondheidszorg, maart 2017.

Meer lezen? Collega Martijn schreef eerder 'Kairos bij zijn haarlok grijpen. Over reflectietijd en wedergeboortes'.

 


Andere interessante blogs op het thema “Inspiratie” voor jou geselecteerd:


Positief onderwijs: van vastlopen naar vrij denken bij jongeren

14 dec

Door: Sanne Netten - profiel | Categorie: Inspiratie
Positief onderwijs: van vastlopen naar vrij denken bij jongeren

Jongeren stellen zich in hun puberteit vaak wezenlijke vragen. Dat hoort bij alle emotionele en fysieke veranderingen die er plaatsvinden. Naast die grote veranderingen leren ze in diezelfde tijd ook redeneren. De antwoorden die ze vinden en de keuzes die ze maken vormen jongeren tot...

De impact van een leiderschapsprogramma

28 nov

De impact van een leiderschapsprogramma

Een leiderschapsprogramma ondersteunt managers in een grote internationale organisatie in hun ontwikkeling. In 2011 werd Kessels & Smit gevraagd om het programma te herontwerpen. In de afgelopen jaren ontvingen we veel positieve feedback van deelnemers en andere betrokkenen. We hadden echter nog geen compleet beeld...

Positief Onderwijs: beweging

7 nov

Door: Sanne Netten - profiel | Categorie: Inspiratie Leuk
Positief Onderwijs: beweging

Mijn beweging Op het perron wacht ik op de trein. Toevallig raak ik in gesprek met een jongen. Hij is 20 jaar en vertelt me dat hij dakloos is. Ik luister naar zijn verhaal en kijk hem nog eens goed aan. Even voel...

Verdraaid

2 nov

Verdraaid

Op dit moment ben ik bij verschillende gemeentes aan de slag rondom ‘werken vanuit de bedoeling’. Het is bijzonder te merken dat dit echt leeft bij de mensen. De gesprekken zijn soms verhit. Er komen tal van voorbeelden langs over situaties die toch niet echt...

Je stinkende best doen

19 okt

Je stinkende best doen

Ik zit in het oude Luxor Theater bij de première van de voorstelling Beter van Maarten van der Weijden. Hij vertelt zijn levensverhaal. Of eigenlijk: twee verhalen die met elkaar verweven zijn. Het ene verhaal gaat over de leukemie die hij op jonge leeftijd heeft...

Energie in je werk door oog te hebben voor wat je al hebt bereikt: The Progress Principle

12 okt

Energie in je werk door oog te hebben voor wat je al hebt bereikt: The Progress Principle

Afgelopen september verscheen in het NRC een interview met de Amerikaanse hoogleraar Teresa Amabile . Haar boek ‘The Progress Principle’ was een tijdje terug voor mij een echte eye opener. Ze laat hierin overtuigend zien dat het boeken van vooruitgang ons als mens motiveert en...

De presentatie van je onderzoek inrichten als ontwerpsessie

5 okt

De presentatie van je onderzoek inrichten als ontwerpsessie

Als je onderzoek doet in een organisatie, wil je dat mensen leren van het onderzoek. Dat lukt het beste door mensen in het onderzoek een rol te geven. Soms lukt het niet alle belanghebbenden een plek te geven tijdens het onderzoek. Dan komt het aan...

Focus of veelheid? Een paradox ontrafeld

2 okt

Door: Silvia Derom - profiel | Categorie: Inspiratie
Focus of veelheid? Een paradox ontrafeld

“Focus op één ding” “Kies gewoon iets” “Begin iets en maak het af” Focus is dé voorwaarde voor succes. Veelheid is wat afleidt van de focus, waardoor je “van alles een beetje kan, maar niets écht goed”. In deze overtuiging staan...
vorige
1 2 3 ... 59 60 61
volgende